K. Samphan

เงินมา ป่าหมด

leave a comment »

1 Prey Lang forest

หากสถานการณ์ยังไม่เปลี่ยนแปลง อีกไม่กี่ปี กัมพูชาจะสูญเสียป่าผืนใหญ่ที่สุดของประเทศ

หลังจากถูกยิงเสียชีวิตเมื่อวันที่ 26 เมษายน 2012 ครอบครัวของ ชัต วัตตี (Chut Wutty) นักอนุรักษ์ชาวกัมพูชา ก็คงยังไม่รู้ความจริงว่าเกิดอะไรขึ้นในวันนั้น

ชัตถูกยิงในระหว่างเผชิญหน้ากับพนักงานรักษาความปลอดภัยของบริษัทที่ได้รับสัมปทานก่อสร้างเขื่อน เขาเข้าไปในพื้นที่สัมปทานเพราะสงสัยว่ามันถูกใช้เป็นแหล่งเก็บไม้พะยูงอันมีค่าที่ถูกตัดจากป่าสงวนรายรอบ ก่อนจะถูกลงทะเบียนว่าเป็นไม้ที่ถูกตัดในพื้นที่สัมปทาน

โอเลเซีย พลอกี (Olesia Plokhii) คือหนึ่งในสองผู้สื่อข่าวที่อยู่กับชัตในวันนั้น (แต่เธอไม่เห็นเหตุการณ์ตอนที่เขาถูกยิง) เธอให้สัมภาษณ์ว่าชัตตระหนักดีว่าเขากำลังอยู่ในอันตราย และคิดว่าชีวิตของเขาคงไม่ยืนยาวนัก

ไม้พะยูงที่ ชัต วัตตี พยายามปกป้องนั้นมีราคาแพง ราคาของมันอยู่ที่ประมาณ 5,000 ดอลลาร์ต่อคิวบิกเมตรในพนมเปญ และสูงถึง 50,000 ดอลลาร์ต่อคิวบิกเมตรในจีน ชาวบ้านผู้ยากจนจึงแทบไม่มีทางเลือก เมื่อบรรดานายทุนยื่นเศษเงินให้กับพวกเขาเพื่อแลกกับการนำไม้ออกจากป่า

จากข้อมูลล่าสุดขององค์การอาหารและการเกษตรแห่งสหประชาชาติ อัตราการทำลายป่าของกัมพูชานั้นสูงเป็นอันดับที่สามของโลก (รองจากไนจีเรียและเวียดนาม) ส่วนจีนคือประเทศที่นำเข้าไม้มากที่สุดในโลก และมันก็คือจุดหมายปลายทางของไม้ส่วนใหญ่จากป่าของกัมพูชา

ในปี 2000 จีนนำเข้าไม้ทั้งหมด 13.6 ล้านคิวบิกเมตร (มูลค่า 1,600 ล้านดอลลาร์) ก่อนจะเพิ่มเป็น 42 ล้านคิวบิกเมตร (มูลค่า 8,200 ล้านดอลลาร์) ในปี 2011 ซึ่งคิดเป็นประมาณร้อยละ 30 ของการค้าไม้ทั่วโลก (ประมาณครึ่งหนึ่งของจำนวนนั้นเป็นไม้ผิดกฎหมาย – จากรายงานในเดือนพฤศจิกายน 2011 ของ Environmental Investigation Agency)

รัฐบาลกัมพูชาเคยถูกกองทุนการเงินระหว่างประเทศและธนาคารโลกกดดันให้จัดการเรื่องการค้าไม้ผิดกฎหมายเมื่อ 10 ปีที่แล้ว โดยระบุเป็นเงื่อนไขของการให้เงินช่วยเหลือ แต่หลังจากปี 2010 สถานการณ์ก็เลวร้ายขึ้นเรื่อยๆ หลังจากมีการให้สัมปทานพื้นที่ปลูกยางพาราและพื้นที่ก่อสร้างโครงการขนาดใหญ่ (กัมพูชาสูญเสียพื้นที่ป่าเกือบ 3 ล้านเฮกตาร์ในช่วงปี 1990-2010)

Prey Lang คือป่าไม่ผลัดใบในพื้นที่ต่ำผืนสุดท้ายในอินโดจีน ครั้งหนึ่ง มันเคยครอบคลุมพื้นที่ประมาณร้อยละ 70 ของคาบสมุทร แต่ทุกวันนี้มันมีพื้นที่เพียง 3,140 ตารางกิโลเมตร นักอนุรักษ์ประมาณการว่าตั้งแต่ปี 2000 Prey Lang สูญเสียพื้นที่ไปร้อยละ 40 และป่าทั้งผืนจะหายไปภายใน 5-6 ปีต่อจากนี้ หากสถานการณ์ยังไม่เปลี่ยนแปลง

เมื่อเดือนพฤษภาคมปีที่แล้ว นายกรัฐมนตรี ฮุน เซน ประกาศชะลอการให้พื้นที่สัมปทานแห่งใหม่ ซึ่งรวมถึงพื้นที่ 4 แห่งในเขตป่าสงวน แต่เมื่อเดือนมีนาคมที่ผ่านมา สื่อมวลชนของกัมพูชารายงานว่า ฮุน เซน บอกว่าพื้นที่สัมปทานขนาด 1.5 ล้านเฮกตาร์ (ร้อยละ 80 เป็นพื้นที่ปลูกยางพารา) ถูกส่งมอบให้กับบริษัทเอกชนเรียบร้อยแล้ว

การเสียชีวิตของ ชัต วัตตี ไม่ใช่เรื่องแปลกในกัมพูชา เพราะเพียงไม่กี่สัปดาห์หลังจากที่เขาถูกยิง เด็กหญิงวัย 14 ปีก็ถูกเจ้าหน้าที่ยิงเสียชีวิตในระหว่างการขับไล่ชาวบ้านออกจากพื้นที่ และสี่เดือนต่อมา เฮง เสรี อุดม (Hang Serei Oudom) ผู้สื่อข่าวที่เปิดเผยข้อมูลการค้าไม้ผิดกฎหมายและการบุกรุกป่า ก็กลายเป็นศพที่ท้ายรถของเขา

กลุ่มนักเคลื่อนไหวที่เข้าร่วมงานครบรอบวันเสียชีวิตของ ชัต วัตตี กล่าวว่า หากชุมชนต่างประเทศกดดันรัฐบาลกัมพูชาอีกครั้ง จะทำให้การชะลอการให้พื้นที่สัมปทานแห่งใหม่มีความเป็นไปได้ ซึ่งนั่นอาจเป็นหนทางเดียวในการปกป้องผืนป่าของประเทศ

และอาจเป็นหนทางเดียวในการปกป้องชีวิตของผู้คนเช่นกัน

IMAGE ปีที่ 26 ฉบับที่ 7 (กรกฎาคม 2556)

Advertisements

Written by ksamphan

September 3, 2013 at 5:43 am

Posted in Neighbours Matters

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: